แสงแดด กับภูมิคุ้มกันที่สร้างได้ง่ายๆ

ทราบหรือไม่ว่าร่างกายสามารถเพิ่มการทำงานของระบบภูมิคุ้มด้วยแสงแดดในทุกวัน  แสงแดดยามเช้า จะช่วยในการผลิตวิตามินดีที่ซึ่งข้อมูลล่าสุดตั้งแต่ปี 2018ในเพิ่มระดับเซลล์ภูมิคุ้มกันและกระตุ้นให้เกิดภูมิคุ้มกันและประโยชน์ของวิตามินดีต่อการทำงานของระบบภูมิคุ้มกัน ต้านการอักเสบต่ออวัยวะต่างๆโดยเฉพาะอย่างยิ่งในบริบทของภูมิต้านทานผิดปกติของร่างกายโดยเฉพาะระบบทางดินหายใจ  นอกจากนี้ยังพบว่าการขาดวิตามินดีช่วยปรับจำนวนเซลล์ภูมิคุ้มกันในผู้ป่วย COVID-19 

จากการวิจัยทดลองของ   Alice  และคณะ2020 ถึงภาวะการขาด วิตามินดี จะสัมพันธ์กับจำนวนเซลล์ NK ในผู้ป่วย COVID-19จำนวน 39 รายที่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล (ภายใน 48 ชั่วโมง) ต่อมาได้แบ่งกลุ่มประชากรเป็นสองกลุ่มตามระดับวิตามินดี ขาดวิตามินดี (≤19.9 ng / ml, N = 32) และวิตามินดีไม่เพียงพอ (20-29.9 ng / ml, N = 7) ด้วยวิธีเก็บสถิติการวิจัยแบบNon-parametric Mann-Whitney สรุปว่าวิตามินดีแสดงความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติระหว่างจำนวนเซลล์ NK ในผู้ป่วยที่ขาดวิตามินดีทีมีระดับไม่เพียงพอ ร้อยละ 25 ถึง 75 โดยเฉพาะ NK ชนิด lymphopenia (p <0.05) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ

 

วิตามินดีมีผลในการสร้างภูมิคุ้มกันโดยกำเนิดและภูมิคุ้มกันที่ปรับตัวได้ มีรายงานผลทางการแพทย์มาหลายปีเกี่ยวกับวิตามินดีสัมพันธ์โดยตรงกับการทำงานของเซลล์เพชฌฆาตธรรมชาติ (NK) จากการศึกษาในหลอดทดลอง ระดับวิตามินดี (50, 1000 หรือ 10,000 IU / kg ของอาหาร: DD, DC หรือ DS) มีผลต่อการทำงานของเซลล์ NK ในหนูที่เลี้ยงด้วยอาหารควบคุมหรืออาหารที่มีไขมันสูง (ไขมัน 10% หรือ 45% kcal: CD หรือ HFD ) เป็นเวลา 12 สัปดาห์    ทั้งนี้ผลการวิจัยของ Meenakshi Ponnana  2014 ชี้ให้เห็นว่าการเสริมวิตามินดีในอาหารสามารถปรับภูมิคุ้มกันโดยกำเนิดของNK ในหนูกลุ่มควบคุมทีมีแข็งแรงเปรียบเทียบกับ หนูที่เป็นโรคอ้วน วิตามินดีทำงานเป็นสื่อกลางผ่านการลดการอักเสบของเซลล์ ชนิด  splenic NK  นอกจากนี้ เซลล์ Natural Killer (NK) มีบทบาทสำคัญในกลไกการป้องกันโดยกำเนิดต่อเชื้อ Mycobacterium tuberculosis (M.tb) โรคเบาหวาน (DM) เป็นปัจจัยหนึ่งที่ส่งผลกระทบต่อภูมิคุ้มกันเกิดภาวะแทรกซ้อนต่อวัณโรค (TB)   กล่าวคือ  เมื่อประสิทธิภาพ  การทำงานของเซลล์ NK เพิ่มเติม โอกาสการเกิดโรคติดเชื้ออื่นๆๆของร่างกายจะลดน้อยลง   บทความในวันนี้จะขอกล่าวถึงแสงแดด ที่เราสามารถได้รับในทุกวัน ซึ่งแสงแด จะสามารถสร้างภูมิไห้เกิดขึ้นกับเซลร่างกายได้ทุกวันโดยการผลิตวิตามิน ดี ในระดับที่เพียงพอของวิตามินดี รายการวิจัยทางการแพทย์ตั้งแต่ปี 2001 พบว่าระดับวิตามินดีเสามารถสร้างสารควบคุมที่สำคัญของระบบการสร้างภูมิคุ้มกันอื่นๆได้ 

มีการศึกษาวิจัยแบบ Experimental  researchทดลองในผู้ป่วย 150 คน โดยแบ่งกลุ่มเป็นสามกลุ่ม กลุ่มแรกคือ ผู้ป่วยวัณโรค (TB) กลุ่ม สอง ผู้ป่วย DM ที่มีวัณโรค (TBDM)ที่พักฟื้นที่บ้านตัวเอง   (HHC)  กลุ่มสาม การควบคุม (HC)  ผู้ป่วยเบาหวานทีมีปราศจากภาวะแทรกซ้อนใดๆและ ทำการวัดระดับเซลต้านการอักเสบด้วย จำนวนเซลล์ CD4, CD8, CD16 และ CD56 (ภุมิคุ้มกันที่ระบุควาสามรถในการทำงานของเซลเพชรฆาต,Nk Cell) ร่วมกับระดับวิตามิน ดี พบว่าเซลล์ CD56 และ CD16 NK อยู่ในระดับต่ำอย่างมีนัยสำคัญในผู้ป่วย กลุ่มสอง(TBDM ชนิดHHC ) และ ผู้ป่วยกลุ่ม สาม ที่มีระดับวิตามินดีต่ำเมื่อเทียบกับกลุ่มควบคุม HC (p <0.005) แสดงว่า HHC มีแนวโน้มที่จะเกิดโรคต่อระดับภูมิคุ้มกัน. ในผู้ป่วย HHC ระดับวิตามินดีในเลือดต่ำและจำนวนเซลล์ NK ลดลงมากที่สุดบ่งชี้ว่าอาจเกิดความเสี่ยงต่อการติดเชื้อวัณโรคในอนาคตได้  นอกจากนี้ในผู้ป่วยเบาหวานทั่วไปก็จะปรากฏเซลล์ NK อยู่ในระดับต่ำอย่างมีนัยสำคัญรวมถึงในผู้ป่วย TBDM ผู้ป่วย HHC & และ DM ที่มีระดับวิตามินดีไม่เพียงพอเมื่อเทียบกับ HC (p <0.005)ดังนั้นการศึกษาระดับปริมาณวิตามินดีในเลือดถือเป็นค่าบ่งชี้หนึ่งในการทำนายภาวะแทรกซ้อนที่เนื่องมาจากภูมิคุ้มกันสะสมทีบกพร่องได้

 โดยสรุป การขาดวิตามินดีอาจเพิ่มระบาดวิทยาของโรคเรื้อรังต่างรวมถึงโรคติดเชื้อ ต่างๆส่งผลต่อ ทำให้เกิดความผิดปกติตั้งแต่ระบบหัวใจและหลอดเลือดไปจนถึงการรบกวนการทำงานของเยื่อบุผนังหลอดเลือดและระบบภูมิคุ้มกัน และจากงานวิจัยในอดีตถึงปัจจุบันแสดงให้เห็นว่าระดับวิตามินดีต่ำมีความสัมพันธ์กับจำนวนเซลล์ NK ที่ลดลง โดยเฉพาะผู้ป่วยที่ขาดวิตามินดีที่มีภาวะต่อมน้ำเหลือง ที่ไม่รุนแรง (<100 เซลล์ / μl) ในขณะที่ผู้ป่วยที่มีวิตามินดีไม่เพียงพอจะมีจำนวนเซลล์ NK ตามปกติ (≥100เซลล์ / μl) lymphopenia ซึ่งปัจจุบันทางการแพทย์ทางเลือกพบว่าระดับวิตามินดีที่ต่ำในเลือดระหว่างการติดเชื้อไวรัส COVID-19 อีกด้วย


ขอขอบพระคุณภาพและข้อมูลจากเวปทุกภาพเพื่อเป็นสื่อในการเผยเเพร่ความรู้เท่านั้น

เอกสารอ้างอิง

Meenakshi Ponnana, Ramya Sivangala, Lavanya Joshi, Shruthi Thada, Vijaya Lakshmi Valluri, Suman latha Gaddam,(2014), Effect of vitamin D levels on natural killer cells in diabetes mellitus patients with tuberculosis,European Respiratory Journal , 44;P2685 available from https://erj.ersjournals.com/content/44/Suppl_58/P2685

Ga Young Lee, 2018, Differential effect of dietary vitamin D supplementation on natural killer cell activity in lean and obese mice, J Nutr Biochem;55:178-184 available from 

doi: 10.1016/j.jnutbio.2018.01.004